Bài phát biểu của ông Laurent Fabius tại trụ sở ASEAN, Jakarta ngày 2/8/2013 [fr]

"Thưa ngài Tổng thư ký,

Thưa các vị Đại sứ,

Thưa tất cả quí vị,

Tôi rất vui mừng được gặp gỡ quí vị tại trụ sở của ASEAN. Hình như đây là lần đầu tiên một thành viên của chính phủ Pháp tới địa điểm mang tính biểu tượng của khu vực Châu Á thái bình và thịnh vượng. Tôi đã mong muốn được gặp gỡ quí vị vào ngày hôm nay để thể hiện rõ tầm quan trọng lớn lao của ASEAN và của các nước thành viên đối với nước Pháp.

* *

Đông Nam Á là một khu vực trên thế giới mà nước Pháp có quan hệ lịch sử lâu đời. Những tiếp xúc đầu tiên có từ thế kỷ thứ XVI khi những nhà hàng hải Pháp, cụ thể hơn là người dân vùng Normandie cập vào bờ biển đảo Sumatra, tôi phải nói rõ điều này vì bản thân tôi là một đại biểu dân cử vùng Normandie : đầu tiên là ông le Honfleurais Pierre Caunay vào năm 1527 rồi tới anh em nhà Parmentier năm 1529. Dưới thời trị vì của vua Louis XIV, các mối quan hệ chính thức bắt đầu với việc thiết lập sứ quán tại mỗi nước, sứ quán Xiêm La tại cung đình của vua Louis XIV và sứ quán Pháp tại cung đình Ayutthaya trong những năm 1680. Sứ quán Xiêm La ấn tượng đến mức tạo cảm hứng cho một tác phẩm của nhà văn Charles Dufresnoy, tác phẩm này sau đó lại là nguồn cảm hứng cho tiểu thuyết Thư Ba Tư của Montesquieu. Sứ quán Xiêm La đã ấn tượng tới mức khi tới Brest mà phố chính nơi đây nay vẫn còn giữ lại tên Phố Xiêm La.

Từ đó, các trao đổi giữa nhân dân với nhau đã thành hiện thực. Quá trình gặp gỡ giữa Pháp và Đông Nam Á không tránh khỏi có những xung đột. Mọi người đều biết đến những nỗi đau khổ trong thời kỳ thực dân. Tôi không quên những nỗi đau khổ này nhưng tôi muốn nhắc tới những liên hệ giữa người với người, những liên hệ văn hóa và tình cảm đã được thiết lập giữa chúng ta. Ba thành viên của ASEAN – Campuchia, Lào và Việt Nam, nước mà tôi sẽ tới thăm vào ngày mai- đều là thành viên của khối Pháp ngữ và nước thứ tư, Thái Lan hiện là quan sát viên. Cộng đồng kiều dân của nhiều nước ASEAN sinh sống tại Pháp rất đông đảo và hòa nhập tốt, trong đó có nhiều nhân vật nổi tiếng, tôi xin lấy ví dụ ca sĩ gốc Indonexia Anggun, các nhà làm phim, và rất nhiều bác sĩ, doanh nhân…

Tôi phải thú thật là những mối liên hệ này thể hiện rõ trong đời sống hàng ngày, nhất là trong lĩnh vực ẩm thực : nem đã trở thành di sản của Pháp cũng như bánh mì giờ đã thuộc về văn hóa của Việt Nam. Với các bạn quan tâm tới văn học nghệ thuật, xin nói thêm là khi nhà văn lớn của Pháp Antonin Artaud tiến hành xây dựng lại nền móng cho nền kịch nghệ hiện đại Pháp, ông đã tìm thấy nguồn cảm hứng cho mình trong kho tàng nghệ thuật kịch của người Java, Bali và Khmer.

* *

Vượt lên trên những mối liên kết giữa người dân, chúng ta có tầm nhìn tương đồng về thế giới, điều này đưa nước Pháp và Châu Âu lại gần với ASEAN. Giống như Châu Âu, l’ASEAN tượng trưng cho một dự án, dự án thành công khi xây dựng một khu vực hòa bình, hợp tác và thịnh vượng. Cũng như Châu Âu sau khi liên bang Xô viết sụp đổ, ASEAN đã đóng một vai trò ổn định mang tính quyết định, đem đến cho các nước Đông Dương cũ và Miến điện, bị tàn phá sau nhiều thập kỷ xung đột, viễn cảnh về một tương lai tốt đẹp hơn thông qua hội nhập khu vực. Các bạn đã đi theo con đường của riêng mình nhưng tôi biết rằng kinh nghiệm của Châu Âu đã có thể là nguồn cảm hứng cho các nước Đông Nam Á dù cho các bạn đã đi theo con đường của riêng mình. Ngược lại chúng tôi cũng đã thấy lí do để hi vọng khi các bạn đã biết cách đối phó với cuộc khủng hoảng Châu Á vào những năm 90. Tôi nhớ là khi đó nhiều nhà quan sát đã đánh giá một cách vội vã là ASEAN đã tới « hồi kết ». Các bạn đã vượt qua thử thách này và tiếp tục trên con đường hòa nhập với việc thông qua một bản hiến chương vào năm 2008 và việc xây dựng một « cộng đồng » chính trị, kinh tế và văn hóa kể từ năm 2015. Tương tự như vậy, EU đã gặp khủng hoảng và đang trong quá trình khôi phục. Dù không phải mọi thứ đã được giải quyết, đã nhìn thấy lối thoát khỏi cơn suy thoái. Chúng tôi đã đạt được sự đoàn kết để vượt qua khủng hoảng và chúng tôi hiện cùng nhau xây dựng một dự án Châu Âu mang tính hội nhập cao hơn. Tôi tin tưởng là cũng như ASEAN cách đây 15 năm trong một bối cảnh khác, EU sẽ trở nên mạnh mẽ hơn sau khi vượt qua thử thách này.

Một điểm chung khác trong tầm nhìn thế giới của chúng ta thể hiện trong sự gắn bó của chúng ta với tính đa cực. Thế giới đã từng song cực với sự thống trị của Mỹ và Liên bang Xô viết. Sau đó là đến một giai đoạn ngắn đơn cực với sự thống trị của Mỹ. Chúng ta đều hi vọng rằng trong tương lai, thế giới trở nên đa cực và tính đa cực được kiểm soát. Hiện nay, theo quan điểm của tôi, thế giới đang vô cực. Điều đó giải thích tại sao Liên Hiệp Quốc bị tê liệt và chúng ta không thể giải quyết các cuộc xung đột lớn ví dụ như xung đột hiện nay tại Sirye. Dù chúng ta muốn thoát khỏi tình trạng thế giới vô cực này, chúng ta không mong muốn thiết lập lại mối quan hệ song cực, dưới hình thức G2 giữa Mỹ và Trung Quốc. Hơn nữa, cả Mỹ lẫn Trung Quốc không mong muốn điều này. Đối với Châu Âu, với các nước Đông Nam Á, điều đó có nghĩa là mất tính tự chủ chiến lược và thậm chí là trong trường hợp xấu nhất, là sự bắt buộc phải lựa chọn.

Quả thực, điều khiến chúng ta xích lại gần nhau, ASEAN, Châu Âu và Pháp là mong muốn xây dựng một thế giới đa cực có thực, có tổ chức trong đó EU và ASEAN đóng một vai trò ổn định. ASEAN có hơn 600 triệu dân, tức là một phần mười dân số thế giới và có sự năng động kinh tế đáng thán phục ; EU với 500 triệu dân là cường quốc kinh tế số một thế giới. Tánh riêng ra, hai cực này có ý nghĩa quan trọng, nếu hợp lại chúng ta có sức ảnh hưởng mang tính quyết định !

* *

Thưa ngài Tổng thư ký, thưa Quí vị,

Người ta nói nhiều đến sự xoay trục của Mỹ tới Châu Á. Tôi không biết là từ ngữ như vậy có phù hợp hay không. Dù thế nào thì, nước Pháp cũng đã bắt đầu « xoay trục ». Không phải là để chạy theo mốt mà bởi vì Pháp muốn hiển diện ở nơi mà thế giới ngày mai được xây dựng. Châu Á Thái Bình dương hiển nhiên sẽ nằm ở trung tâm của thế kỷ XXI. Cũng do yếu tố lịch sử nên bản thân nước Pháp thuộc về không gian Châu Á – Châu Đại dương, bởi vì ít nhất một triệu người Pháp có gốc Á và bởi vì các lãnh thổ Thái Bình dương của Pháp là nơi của hơn nửa triệu đồng bào của tôi sinh sống.

« Xoay trục » của Pháp chủ yếu không mang tính quân sự như sự xoay trục của Mỹ, dù cho Pháp đang có sự hiển diện trong khu vực. Chúng tôi có các lực lượng đồn trú tại các lãnh thổ Thái Bình dương, mà mọi người đều công nhận đã đóng góp tích cực cho sự ổn định của khu vực. Chúng tôi tham gia vào nỗ lực quốc tế tại Afghanistan và chúng tôi có các hoạt động hợp tác quân sự quan trọng với các nước lớn trong khu vực, nhất là với các đối tác của ASEAN.

Sự xoay trục của chúng tôi mang tính ngoại giao nhiều hơn. Chính phủ mới của Pháp đã coi việc phát triển quan hệ của chúng tôi với toàn Châu Á là một ưu tiên. Bốn chuyến thăm trong khu vực của Tổng thống Pháp Hollande kể từ khi được bầu, tại Lào để tham dự Hội nghị thượng đỉnh ASEM, tiếp đó tại Ấn độ, Trung quốc và Nhật Bản, là minh chứng cho điều này. Chúng tôi đã đưa vào danh sách của chúng tôi, một chuyến viếng thăm mà tôi hi vọng là gần đây tới đất nước Indonexia tươi đẹp này. Mong muốn này liên quan đến cả Châu Á chứ không giới hạn, như đã từng ở các giai đoạn khác trong quá khứ, vào đối thoại với hai người khổng lồ của khu vực là Trung Quốc và Ấn Độ. Quan hệ chiến lược của chúng tôi với hai nước này dĩ nhiên là rất quan trọng và tôi xin nói thêm đôi lời.

Là một nước có GDP gia tăng hết sức nhanh chóng, với vai trò thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc và là một nước then chốt trong việc giải quyết các cuộc khủng hoảng quốc tế và tìm kiếm giải pháp cho những thách thức toàn cầu, Trung Quốc là một đối tác không thể bỏ qua đối với nước Pháp. Chính vì vậy mà tổng thống Pháp, vị lãnh đạo nhà nước phương Tây đầu tiên được tiếp đón tại Trung Quốc bởi các nhà lãnh đạo mới của nước này vào tháng 4 vừa qua đã bày tỏ tầm quan trọng của việc phát triển sâu rộng đối tác chiến lược Pháp – Trung trong mọi lĩnh vực. Về phần mình, được bổ nhiệm vào cương vị này từ một năm nay, tôi sẽ thực hiện chuyến viếng thăm lần thứ tư trong năm nay tới những người bạn Trung Quốc của mình.

Đối với Ấn Độ, nền dân chủ lớn nhất thế giới, quan hệ của chúng tôi rất đặc biệt bởi sự tin tưởng cũng như mức tham vọng của mối quan hệ này. Hai nước chúng tôi đã thiết lập quan hệ đối tác chiến lược chặt chẽ trong các lĩnh vực quốc phòng, chống khủng bố, năng lượng nguyên tử dân sự và không gian. Ý chí chính trị mạnh mẽ nâng tầm quan hệ này lên cao hơn nữa đã được cả Ấn Độ và Pháp khẳng định trong chuyến thăm của tổng thống Pháp vào tháng hai vừa qua.

Chúng tôi có tham vọng tăng cường quan hệ với hai đất nước vĩ đại này và đồng thời phát triển quan hệ của chúng tôi với toàn bộ khu vực. Tôi đặc biệt nghĩ tới Nhật Bản, một đối tác truyền thống mà trong chuyến thăm của tổng thống Pháp vào tháng 6, chúng tôi đã thống nhất thực thi một chiến lược đặc biệt khi thông qua một lộ trình 5 năm. Tôi cũng nghĩ tới Hàn Quốc, đất nước với sự năng động kinh tế, văn hóa và ngoại giao thật ấn tượng và tôi cũng nghĩ tới đất nước xa hơn như Mông cổ mà tôi tới đây tôi sẽ viếng thăm ; và dĩ nhiên tôi nghĩ trước tiên đến ASEAN và các nước thành viên.

Tôi công nhận là trong quá khứ, Pháp đã không có sự hiển diện đầy đủ tại Đông Nam Á. Về điểm này, thật ý nghĩa khi tôi là bộ trưởng ngoại giao đầu tiên tới Indonexia từ 17 năm nay. Mọi việc đang thay đổi : trong năm vừa qua, đã diễn ra những trao đổi cấp cao với toàn thể các nước ASEAN. Chuyến thăm của Tổng thống Pháp tại Vientianne là chỉ dấu cho ưu tiên này. Cũng như vậy, Thủ tướng Pháp đã thực hiện 3 chuyến thăm tại 5 nước khác nhau của ASEAN từ khi được bổ nhiệm ! Cách đây vài ngày, Thủ tướng tới Malaixia. Nước Pháp có quyết tâm chính trị mạnh mẽ tăng cường quan hệ với ASEAN và các nước thành viên của khối.

Trong khối ASEAN, Indonesia, đất nước chiếm 40% dân số và GDP của ASEAN, một nước lớn đang trỗi dậy và là một nền dân chủ lớn, đương nhiên là đối tác hàng đầu. Tôi vui mừng về sự tham gia ngày càng gia tăng và mang tính xây dựng của Indonesia trên trường khu vực, và cả ngày càng tăng trên trường quốc tế. Đây là nước đóng góp quan trọng vào các hoạt động gìn giữ hòa bình – nhất là trong khối FINUL (Lực lượng lâm thời của Liên hiệp quốc) tại Liban), là một thành viên tích cực của G20, một nước tham gia mạnh mẽ trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu, một Nhà nước hồi giáo có sức nặng ảnh hưởng theo nghĩa ôn hòa. Indonesia thể hiện xứng tầm với những trọng trách quốc tế của mình. Indonesia là một đối tác tất yếu đối với Pháp. Quan hệ giữa hai nước chúng ta chưa tương xứng với tiềm năng của hai nước. Chúng ta đã ký kết hiệp định quan hệ đối tác chiến lược vào năm 2011, giờ đây chúng ta cần triển khai mối quan hệ này trên tất cả các lĩnh vực. Tôi coi đây là một ưu tiên hành động của mình. Vả lại, tôi đã có cam kết đối với chính mình, vì sáng nay tôi đã đặt viên đá đầu tiên khởi công Đại sứ quán mới của Pháp tại Jakarta, năm sau, tôi sẽ phải tới đây để khánh thành Đại sứ quán.

« Xoay trục » ngoại giao, cả « xoay trục » về kinh tế nữa. Châu Á là nơi hiện diện của một phần năm cơ sở của Pháp tại nước ngoài, đây là khu vực lớn thứ hai của giới đối tác của Pháp. Khu vực này của thế giới, nơi hơn một nửa tăng trưởng xuất khẩu của Pháp đã được thực hiện trong những năm gần đây, khu vực sẽ tập trung gần 50% tăng trưởng của thế giới trong giai đoạn 2012-2017, sẽ đương nhiên phải có một vị trí ngày càng tăng trong chiến lược của các doanh nghiệp của Pháp. Trên phương diện này, tôi ghi nhận tầm quan trọng các trao đổi với Đông Nam Á, nơi 1 500 doanh nghiệp Pháp hoạt động : Tổng kim ngạch xuất khẩu của Pháp sang ASEAN tương đương với kim ngạch xuất khẩu sang Trung Quốc, nhưng cán cân gần như cân bằng với ASEAN trong khi cán cân này thâm hụt 27 tỉ euro về phía Trung Quốc. Trong số 47 nước ưu tiên đối với xuất khẩu của Pháp, có 6 nước thuộc Đông Nam Á : Indonesia, Singapo, Malaixia, Philippine, Thái Lan và Việt Nam. Sự hội nhập kinh tế ngày càng tăng của khu vực, triển vọng về các hiệp định trao đổi tự do giữa Liên minh châu Âu và và các nước chủ chốt của châu Á, tiến trình quốc tế hóa đồng nhân dân tệ, tất cả đang góp phần tăng cường sự năng động kinh tế của Pháp và của châu Âu về phía châu Á.

Tôi đã nói về xoay trục - chuyển trọng tâm - ngoại giao và kinh tế, nhưng « xoay trục » còn trên phương diện con người. Chắc chắn là chưa bao giờ người Pháp lại hướng tới châu Á nhiều như hiện nay. Các cộng đồng Pháp tại châu Á là những cộng đồng phát triển nhanh nhất trên thế giới : con số 120.000 người Pháp sống tại châu Á đã chiếm hơn 7% dân số của Pháp tại nước ngoài. Chỉ ở Trung Quốc, đã có gần 50.000 người Pháp sinh sống. Sinh viên Pháp ngày càng nhiều tại các trường đại học của châu Á. Tại Pháp, người ta còn chưa biết hết, thanh niên Pháp say mê văn hóa châu Á, Nhật Bản và Hàn Quốc, việc học tiếng Trung Quốc và các thứ tiếng châu Á khác gia tăng mạnh mẽ, tiếng Nhật là ngôn ngữ được dịch thuật nhiều thứ hai sang tiếng Pháp, chỉ sau tiếng Anh, điện ảnh Thái Lan hoặc Philippin ngày càng được quan tâm, còn liên quan tới đất nước xinh đẹp Indonesia thì đất nước này là niềm mơ ước không chỉ của những người trẻ, mà còn của những người không còn trẻ…Sinh viên châu Á, nhất là Trung Quốc, rồi Hàn Quốc hay Việt Nam hiện đạt tới con số 50.000 người, đóng góp đáng kể tại các trường đại học đón tiếp. Và chúng tôi vừa mới đề cập tới vấn đề này trong sáng nay với Đại sứ Pháp, chúng tôi đón tiếp mỗi năm gần 500 sinh viên Indonesia sang du học theo học bổng. Du lịch châu Á bùng nổ với gần 4 triệu du khách đến từ khu vực này của thế giới mỗi năm và có đông đảo người Pháp cũng sang du lịch tại khu vực này ! Chúng tôi còn mong muốn nhiều hơn thế nữa.

**

Thưa ngài Tổng Thư ký, thưa toàn thể quý vị,

Trên đây là đôi nét về quá khứ, về thực trạng và về quyết tâm. Giờ đây cần phải cùng nhau tiến bước và tăng cường quan hệ đối tác giữa Pháp, châu Âu và ASEAN. Chúng ta đã đề cập tới điều này trước hội nghị này, thưa ngài Tổng Thư ký, và tôi đề xuất với ngài rằng chúng ta có thể tập trung ít nhất vào 2 định hướng lớn.

1 – Hướng thứ nhất, thể hiện bằng những nội dung cụ thể quan điểm chung của chúng ta về một thế giới hòa bình và hợp tác. Có những xung đột đang tàn phá một số phần của thế giới, ở Trung Đông, ở châu Phi, ở Nam Á. Những căng thẳng đang tồn tại ở khu vực của quí vị, mặc dù những căng thẳng này không tương đương với những căng thẳng trước đó. Những căng thẳng này cũng liên quan đến chúng tôi, vì ASEAN là trung tâm của các tuyến đường biển mang tính sống còn đối với các lợi ích kinh tế và chiến lược của chúng tôi. Đó là lý do mà Bộ trưởng Quốc phòng Pháp Le Drian tham gia hai phiên họp cuối cùng của đối thoại Shangri-La. Nước Pháp không có nhiệm vụ phải giải quyết các tranh chấp lãnh thổ giữa các nước trong khu vực, nhưng chúng tôi có thể giúp tìm kiếm các giải pháp hòa bình, phù hợp với luật pháp quốc tế. Hơn nữa, Pháp khuyến khích ASEAN và Trung Quốc thông qua bộ quy tắc ứng xử tại Biển Đông Nam Trung Hoa đã được qui định tại Tuyên bố Phnom Penh năm 2002.

Là thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an, Pháp có những trọng trách đặc biệt trong lĩnh vực này. Pháp đảm đương những trọng trách đó khi điều đó là cần thiết trên cơ sở tôn trọng luật pháp quốc tế. Chính trên tinh thần này mà, trên một châu lục khác, chúng tôi đã can thiệp hồi đầu năm tại Mali, theo đề nghị của chính phủ nước này và với sự cho phép của Liên hiệp quốc, để giúp nước này đương đầu với sự đe dọa khủng bố và cho phép đất nước tái lập sự toàn vẹn lãnh thổ. Chúng tôi cũng tham gia vào cuộc chiến chống vũ khí hủy diệt hoàng loạt, chủ đề đặc biệt nóng bỏng tại bán đảo Triều Tiên, và trong việc an toàn hóa các tuyến đường cung ứng sống còn đối với châu Á thông qua sự tham gia tích cực của chúng tôi vào cuộc chiến chống hải tặc ở Ấn độ dương. Chúng tôi cũng sẵn sàng tăng cường sự hợp tác của chúng tôi với các nước châu Á đóng góp vào các hoạt động hòa bình của Liên hiệp quốc. Trên phương diện này, tôi hoan nghênh quyết định của Việt Nam gửi lực lượng tham gia đội quân mũ nồi xanh kể từ năm tới, các bạn có thể tin cậy vào sự hỗ trợ của chúng tôi.

Điều tôi mong muốn đề xuất, đó là cùng nhau hoạt động tương tự như chúng ta đã cùng nhau làm trước đây, chẳng hạn như để nhằm tái lập hòa bình ở Đông dương. Đây là một niềm tự hào lớn đối với Pháp đã cùng với Indonesia đồng chủ tịch hội nghị Paris dẫn tới các hiệp định tháng 10 năm 1991 tái lập hòa bình ở Campuchia. Pháp đã là nước đầu tiên của châu Âu gia nhập Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác ở Đông Nam Á năm 2007. Tôi mong muốn rằng trong tương lai Pháp giữ vai trò tiên phong này trong triển khai hợp tác vì hòa bình và an ninh với ASEAN. Trên tinh thần này, Pháp đã thể hiện mong muốn tham gia ADMM (Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng của ASEAN).

2 – Đóng góp thứ nhất của chúng tôi, đó là cùng tiến tới một thế giới hòa bình và hợp tác. Hướng hoạt động thứ hai của chúng tôi, đó là cùng giải quyết các vấn đề toàn cầu và xây dựng một cơ chế điều chỉnh mới về chính trị, kinh tế, xã hội và môi trường của thế giới. Đặc biệt, cần cấp thiết hạn chế lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính nếu chúng ta muốn chống biến đổi khí hậu. Mọi người đều biết châu Á chiếm một phần ba lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính, và có thể tới 45% vào năm 2030. Đây là khu vực bị ảnh hưởng nặng nề bởi các tác động của biến đổi khí hậu, và đây là chủ đề mà tôi xin hoan nghênh sự tham gia về tầm nhìn của Tổng thống Yudhoyono. Pháp đã đề xuất đăng cai tại Paris vào năm 2015 hội nghị COP 21, tức là hội nghị thượng đỉnh thế giới về biến đổi khí hậu. Tôi đã bày tỏ với ngài Tổng thư ký của ASEAN rằng tôi mong muốn làm việc sát cánh với ASEAN để sự kiện này đạt được thành công.

Bất chấp những khó khăn về kinh tế, Pháp vẫn giành một mức độ viện trợ chính thức phát triển quan trọng để góp phần vào mục tiêu phát triển bền vững, nhất là thông qua Cơ quan phát triển Pháp, với nhiệm vụ ưu tiên ở châu Á là thúc đẩy « tăng trưởng xanh » và chống biến đổi khí hậu một cách hiệu quả.

Những thách thức về phát triển bền vững đang và cũng sẽ là những cơ hội để phát triển mối quan hệ kinh tế giữa Pháp và toàn thể các nước trong khối ASEAN: giao thông công cộng, dự án "thành phố bền vững", năng lượng, an ninh lương thực, công nghệ mới. Tất cả những lĩnh vực ưu tiên này trong khu vực của các bạn đều là những lĩnh vực mà các doanh nghiệp Pháp đặc biệt có năng lực và đang sẵn sàng phát huy khả năng của mình phục vụ cho các dự án của các bạn.

Để phát triển được những mối quan hệ như vậy sẽ phải cần đến những nỗ lực đương nhiên từ phía các doanh nghiệp Pháp nhưng đồng thời cũng cần đến những nỗ lực của các chính phủ nhằm cải thiện điều kiện tiếp cận thị trường, bảo vệ sở hữu trí tuệ và đặc biệt lưu tâm triển khai cho bằng được tự do thương mại trên nguyên tắc có đi có lại. Trên nên tảng đó, tôi hy vọng rằng chúng ta sẽ có khả năng nhanh chóng ký kết được các hiệp định đầy tham vọng như chúng tôi đã từng làm được với Singapore.

* *

Thưa ngài Tổng thư ký, thưa toàn thể quý vị,

Năm 1984, phái đoàn sứ giả đầu tiên của Siêm sang Pháp đã được vua Louis XIV đón tiếp tại Phòng Gương của Lâu đài Versailles. Sự tiếp đón long trọng đó đã thể hiện được thông điệp chào mừng.

Hơn ba thế kỷ sau, tôi xin được nhân danh nước Pháp nhắc lại thông điệp chào mừng đó dù tôi biết rằng cách làm của mình đơn sơ hơn nhiều. Tôi muốn được mời quý vị tiếp bước con đường của các sứ giả Siêm lên đường đến với nước Pháp và tôi xin được dành lời mời trước hết cho ngài Tổng thư ký.

Thông điệp của tôi xin được gửi đến các nhà đầu tư. Đầu tư của ASEAN vào Pháp còn quá ít, trừ một số trường hợp ngoại lệ, nhưng những dự án đầu tư đã thực hiện nhìn chung đều rất thành công. Đầu tư vào Pháp là đầu tư vào nền kinh tế thứ 5 trên thế giới, vào đất nước đứng thứ 4 về thu hút đầu tư nước ngoài với hơn 20 000 doanh nghiệp của các nhà đầu tư nước ngoài. Đó cũng là cửa ngõ bước vào toàn bộ khu vực Euro, và xa hơn nữa là những thị trường năng động của châu Phi và Trung Đông. Các nhà đầu tư châu Á luôn được chào mừng ở Pháp bởi họ tạo ra được của cải và việc làm cho cả hai bên. Vậy thì còn chần chừ gì nữa!

Tôi cũng xin được chuyển thông điệp đến các cán bộ nghiên cứu và sinh viên. Số lượng sinh viên Đông Nam Á còn chưa nhiều tại Pháp dù rằng cộng đồng sinh viên này đang tăng nhanh. Chúng tôi đang nỗ lực để đơn giản hóa thủ tục sao cho mọi người đều có thể sang Pháp, để cải thiện việc tiếp đón, để phát triển các chương trình đào tạo bằng tiếng Anh hướng tới những đối tượng vì lý do nào đó còn chưa nói được tiếng Pháp. Tôi xin nói với các bạn rằng đừng ngần ngại đến với chúng tôi.

Tiếp nữa, thông điệp xin được gửi đến tất cả những ai muốn sang Pháp cũng như những người Pháp muốn sang đây. Các bạn luôn được chào đón. Chúng tôi cố gắng đơn giản hóa và đẩy nhanh thủ tục xin thị thực, phát triển dịch vụ du lịch phù hợp với kỳ vọng của khách du lịch châu Á và bảo đảm an toàn tuyệt đối cho họ vì chúng tôi biết rằng điều này là cốt yếu.

Indonesia có khẩu hiệu cũng có thể trở thành khẩu hiệu của ASEAN, đó là "Thống nhất trong Đa dạng" ("Bhinneka Tunggal Ika"). Có lẽ các bạn cũng biết là khẩu hiệu trên rất gần với khẩu hiệu của Liên minh Châu Âu "Hợp nhất trong đa dạng". Mong muốn kết hợp được sự thống nhất với tính đa dạng chính là nền tảng của tình hữu nghị của chúng ta cũng như của mối quan hệ đối tác thật bền vững giữa Pháp, châu Âu và ASEAN.

Chính vì vậy, tôi rất vui được hô to bằng tiếng Pháp, tiếng Anh, đáng tiếc là tôi lại không biết tiếng bản ngữ: Indonesia muôn năm! Pháp muôn năm! Và thưa ngài Tổng thư ký, ASEAN muôn năm! »

Cập nhật ngày 15/10/2013

Trở về đầu trang